MUCHOMOR SROMOTNIKOWY
muchomor zielonkawy, muchomor zielonawy, muchar zielony, muchomor bulwiasty, bedłka cebulasta, podsadka zielona
Amanita phalloides (Vaill.: Fr.) Link; Secr.
- KAPELUSZ
- średnica 6-12 cm
- dzwonkowaty do płaskiego
- białozielonkawy, oliwkowozielonkawy, szarozielony, brunatnozielony, na brzegu zwykle jaśniejszy, czasem żółtawy
- najczęściej całkowicie pozbawiony łatek lub pokryty nielicznymi, słabo przylegającymi, białymi łatkami
- powierzchnia sucha, gładka, nieco błyszcząca, z delikatnie zaznaczającym się rysunkiem promienisto przebiegających włókienek
- brzeg nie prążkowany
28-08-2004r. Okolice Janowca nad Wisłą 
|
|---|
- BLASZKI
- szerokości 8-12 mm
- białe, u starych okazów z lekkim odcieniem żółtawozielonkawym
- gęste
- przy trzonie wolne
- przy brzegu kapelusza zaokrąglone
- TRZON
- wysokość 8-15 cm, grubość 1-2,5 cm
- trzon białawy z odcieniem żółtawozielonkawym
- czasem z zygzakowatym wzorkiem na powierzchni
- u młodych okazów mięsisty, później gąbczasty, wreszcie pustawy w środku
- pierścień duży, wyraźny, gładki lub słabo prążkowany
- bulwiasto zgrubiała nasada trzonu otoczona jest dobrze rozwiniętą, wysoką, odstającą, czasem porozrywaną pochwą
- MIĄŻSZ
- biały, niezmienny, tuż pod skórką lekko żółtobrunatny
- kruchy
- smak łagodny
- zapach słodkawy, mdły (czasem nieco amoniakalny), może przypominać sztuczny miód lub surowe ziemniaki
- ZARODNIKI
- 8-11 µm, prawie kuliste lub szerokoelipsoidalne, gładkie, bezbarwne
- wysyp biały
- WYSTĘPOWANIE
- od lipca do października
- najczęściej w lasach liściastych, także w mieszanych, rzadziej iglastych
- tworzy mikoryzę z dębami, bukami, brzozami, sosnami
- pojedynczo lub w małych grupkach
- w całej Polsce, ale nie wszędzie pospolity
- WARTOŚĆ
- śmiertelnie trujący!
Sylwetki owocników grzybów mylonych ze sobą 1 - śmiertelnie trujący muchomor sromotnikowy (m. zielonawy): trzon wysmukły, w górze z pierścieniem, w dole bulwiasto zgrubiały i osłonięty wyraźną porozrywaną pochwą 2 - pieczarka: trzon stosunkowo krótki, czasem w dole nieco zgrubiały, w górze z pierścieniem, ale bez pochwy 3 - gołąbek: trzon średniej grubości i długości, cylindryczny lub w dole nieco zwężony, bez pierścienia i bez pochwy |
- OSTRZEŻENIE!!!
- śmiertelnie trujący, najgroźniejszy spośród wszystkich grzybów naszych lasów, był i jest nadal powodem tragicznych otruć, często całych rodzin
- zawarta w grzybie lamanityna powoduje uszkodzenia wątroby i już w niewielkich dawkach jest śmiertelna; trucizna ta jest odporna na gotowanie i wysoką temperaturę i działa przez długi okres; 50 g świeżych grzybów jest dawką śmiertelną dla dorosłego człowieka
- często mylony z gąską zielonką (różni się od zielonki przede wszystkim białawymi blaszkami, obecnością pierścienia i pochwy na rozdętej podstawie trzonu oraz występowaniem w lasach liściastych)
- może być mylony z niektórymi zielonymi gołąbkami, np. z gołąbkiem zielonawym i gołąbkiem grynszpanowym; oba gołąbki są jadalne, mają kapelusze zabarwione podobnie jak muchomor sromotnikowy, białe lub kremowe gęste blaszki, biały miąższ o smaku łagodnym, ale trzony są białe, równogrube, bez śladu pierścienia i pochwy!
- młode owocniki muchomora sromotnikowego bywają mylone z pieczarkami, które początkowo mają również białe blaszki (później różowe), lecz brak im pochwy
pieczarka dwuzarodnikowa, pieczarka lśniąca, pieczarka ogrodowa, pieczarka polna, pieczarka szlachetna, pieczarka zaroślowa, pieczarka biaława (Agaricus arvensis) - bywa też mylony z czubajką kanią i czubajką czerwieniejącą
- podobny jest też muchomor cytrynowy